TÜRKKAB, tam açılımı ile Türk Kadın Akademisyenler Birliği, Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temel ilkelerine bağlı, devletine, milletine ve insanlığa hizmet etmeyi gaye edinen kadın akademisyenlerin oluşturduğu bir sivil toplum kuruluşudur.

Birlik, Türk akademi dünyasında yer alan kadınlarımızın sahip olduğu bilimsel, sosyal ve kültürel yetkinlikleri ülke ihtiyaçları ve ilkeleri doğrultusunda kamu yararını gözeterek fayda üreten bir kaynağa dönüştürmeyi, disiplinler arası bilimsel birikimi toplum yararına sunma konusunda sürekli yeni yollar geliştirmeyi ve dünyadaki Türk kadın akademisyenler arasındaki bağı güçlendirmeyi esas alır.

2012 yılında doğan bir fikirle başlayan ön çalışmalar 2017’de olgunlaşır ve dernekleşilir.

Derneğin şu andaki yönetimi “Prof. Dr. Mualla Uydu Yücel, Doç. Dr. Münevver Ebru Zeren, Dr. Öğr. Üyesi Dilara Uslu, Dr. Öğr. Üyesi Fatma Aysel Ilgın, Doç. Dr. Kamelya Tekne, Dr. Ayşe Kazdal, Gülay Hoştaş” isimlerinden oluşur.

Dernek Cumhuriyetin 100. Yılında 100 İnci Kalemimize Saygı ve Vefa Programını hayata geçirdi.

Bu kapsamda TÜRKKAB’ın ikinci yayını olan “Cumhuriyetimizin 100. Yılında 100 İnci kalem” adlı eserin tanıtımı 27.11.2023 tarihinde İstanbul Vali Yardımcısı Dr. Hasan Hüseyin Can’ın, hayatı kaleme alınan alanında ilk kez kadın profesör olan duayen hocalarından bazılarının, birlik il temsilcilerinin, İ.Ü. hocalarının büyük katılımı ile İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü Mavi Salon’da gerçekleştirildi.

Ebediyete intikal eden değerli hocalarımıza rahmet, hayatta olanlara sağlık ve huzur dolu uzun bir ömür diliyoruz.

100 İNCİ’DEKİ BURSALILAR

100 İnci Kalem kitabına göz attığınızda ülkemizde Cumhuriyet tarihi boyunca akademi dünyasının farklı alanlarında profesör olmuş ilk kadın akademisyenlerle karşılaşıyorsunuz.

TÜRKKAB Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mualla Uydu Yücel ve Doç. Dr. Münevver Ebru Zeren editörlüğünde hazırlanan çalışma 383 sayfa ve İdeal Kültür Yayıncılık’tan yayınlanmış.

Kitap kadın akademisyenlerimizi “Sosyal, beşeri ve İdari Bilimler”, “Fen Bilimleri, Mimarlık, Mühendislik”, “Sağlık Bilimleri”, “Görsel Sanatlar ve Spor Bilimleri” olarak kategorize etmiş.

Ayrıca ilk kadın rektörler Prof. Dr. Ayşe Saffet Rıza Alpar, Prof. Dr. Gülsün Sağlamer ve Prof. Dr. Türkan Akyol da ayrı bir bölümde anlatılmış.

Bir de YÖK Kadın Çalışmaları Birimi Kurucusu Prof. Dr. Sezer Şener Komşuoğlu’na da yer verilmiş.

Çalışmaya göz attığımda Cumhuriyetimizin 100. Yaşında alanlarında ilk profesör olan kadın akademisyenler arasında 3 Bursalı isme rastladım. 

Bunlar Türkiye’nin hemşirelik alanında ilk kadın profesörü olan Prof. Dr. Eren Kum (1928-2015), Türkiye’nin sosyal psikoloji alanında ilk kadın profesörü olan Prof. Dr. Çiğdem Kağıtçıbaşı (1940-2017), Türkiye’nin Spor Bilimleri ve Beden Eğitimi alanında ilk profesörü olan Prof. Dr. Füsun Öztürk Kuter (1959- ).

Prof. Dr. Eren Kum, 1928 yılında Bursa’da doğar. Bir yaşında babasının kaybı ardından ağabeylerinin yanında ilk öğrenimini Silivri ve Diyarbakır, orta öğrenimine Malatya Lisesi’nde devam ederek; 1948 yılında İstanbul Kızılay Özel Hemşirelik Koleji’nden mezun olur. Eren Kum, 1954 – 55 yılları arasında Kızılay Derneği bursu ile bilgi ve becerisini arttırmak üzere İngiltere’nin Bristol şehrindeki Royal Infirmary Hastanesi’ne gönderilir. 1957 yılında Florence Nightingale adına AID bursu ile ABD Columbia Üniversitesi Teachers Koleji’nden lisans, 1959 yılında bilim uzmanlığı derecesini alır.

1963 yılında Ankara Üniversitesi’nden, pediatri hemşireliği doktora derecesini alan Dr. Kum, aynı yıl Hemşirelik Yüksekokulu Müdürlüğü’ne atanır. Dr. Eren Kum, 1972 yılında pediatri hemşireliği dalında doçent ünvanını alır. Doçent Kum, 1978 yılında profesörlük ünvanını alır.

Bursa’nın yakından tanıdığı bir isim olan Prof. Dr. Çiğdem Kağıtçıbaşı, 1940‘da İstanbul‘da İhsan-Süheyla Çizakça çiftinin çocuğu olarak doğar. 1959‘da Robert Kolej‘den mezun olan Çiğdem Kağıtçıbaşı, Massachusetts’teki Wellesley College‘de, psikoloji alanında lisans eğitimi alır ve 1961 yılında mezun olur.

Doktora tezini ise 1967 yılında Berkeley‘deki Kaliforniya Üniversitesi‘nde sosyal psikoloji alanında verir. Günümüzde 1.200’ün üzerinde atıf ile en çok atıf yapılan psikologlardan ve Türk akademisyenlerden biridir. 2 Mart 2017 tarihinde, 77 yaşında hayatını kaybeder.

Prof. Dr. Füsun Öztürk Kuter, 1959 yılında Eskişehir’de doğar. İzmir Karataş Lisesi’ni bitirir. Ardından birincilikle girdiği Manisa Spor Akademisi’nden birincilikle mezun olur. Uludağ Üniversitesi’nde yüksek lisansını tamamlar.

Marmara Üniversitesi’nde 1989’da Sağlık Bilimleri Enstitüsü’nde Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri doktoru olur. 1999’da profesör olur. Çukurova ve Uludağ Üniversitesi’nde görev yapar. 2009’da emekli olur.

SON SÖZ

Nerede ise her gün bir kadınımızın katledildiği günümüzde TÜRKKAB, akademi dünyasında Cumhuriyetimizin 100. Yılında alanlarında ilk profesör olan kadın akademisyenlerimizi bize anımsattı. Öncelikle TÜRKKAB’a teşekkürlerimi iletiyorum.

Tüm kadınlarımıza saygılarımı sunarken, alanlarında ilk profesör olan kadınlarımızdan aramızda olmayanları rahmetle, olanları saygıyla anıyorum.

Bursa özelinde de kısa süre ile de olsa tanımaktan onur duyduğum Prof. Dr. Çiğdem Kağıtçıbaşı hocamızı ve bu çalışmayı okurken adını öğrendiğim Prof. Dr. Eren Kum hocamızı rahmetle anarken, sevgili eşim Prof. Dr. Füsun Öztürk Kuter’i bir kez daha tebrik ediyor ve sağlıklı bir ömür diliyorum.