Yıl 2008. Yer Ankara Çankaya Güniz Sokak. Süleyman Demirel’in evinin karşısındaki bir kafeteryada zamanın geçmesini bekliyoruz. Demirel’den randevu alınmış, saatimizin gelmesi için bizi o kafeteryaya yönlendirmişler. Bir süre sonra bir görevli gelir ve bizi konuta davet eder.

BTSO adına hazırladığım eski başkanları ve Bursa OSB’nin kuruluş sürecinde olan 3 başkandan biri olan Kamil Tolon’un hayatını anlatan Bursalı Bir Mucit: Kamil Tolon kitabı için söyleşi yapacağım. Yanımda Kamil Tolon’un kızı Cana Tolon hanım ve söyleşiyi kayıt altına alma konusunda bana yardımcı olan meslektaşım sevgili Mustafa Özgör var.

Demirel bizi konuklarını ağırladığı içi bolca kitap dolu olan bir odada karşıladı. Önce karşısına oturttu kısa bir sohbet ve ikram sonrası yanına çağırdı ve yanına oturdum. Başladık söyleşiye toplu iğneden başlayıp, bize Bursa’nın sanayileşme sürecini adeta bir ders gibi anlattı.

Ve görüşmemiz bitince bu ülkede 7 dönem (10 yıl beş ay) Başbakanlık yapmış, Cumhurbaşkanlığı (1993-2000) yapmış tüm bunların ötesinde babam yaşındaki bu kişi bizi kapıya kadar yolcu etti.

Evet, öncelikle pazar günü Süleyman Demirel’in 100. doğum günüydü. Onu saygı ve rahmetle anıyorum. İyi ki böyle bir anı yaşamışım.

***

Pazar günü Ülke Politikaları Vakfı, 9’ncu Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in 1 Aralık‘taki doğum gününü İstanbul’da Cevahir Otel’de “Süleyman Demirel 100 Yaşında” adlı etkinlik ile kutladı.

Ülke Politikaları Vakfı Başkanı İsmail Doğan Subaşı‘nın konuşması ile başlayan etkinlikte, 27. dönem Milletvekili Aylin Cesur, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı (İBB) Ekrem İmamoğlu ve İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu da birer konuşma yaptı.

Etkinlik, açılış konuşmalarının ardından Ahmet Hamdi Üçpınarlar’ın moderatörlüğünde Hikmet Çetin, Ali Naili Erdem, Cavit Çağlar, Prof. Dr. Mehmet Haberal ve Prof. Dr. İlber Ortaylı‘nın katılım gösterdiği panel gerçekleşti. Masada bulunan ve Demirel’i anlatan 6 kişiden 2’si Bursalı’ydı. Eski bakanlardan Cavit Çağlar ve eski bakanlardan moderatör Hamdi Üçpınarlar.

Panelde konuşmacı olan Hüsamettin Cindoruk, sağlık sorunları nedeniyle panele gönderdiği bir video konuşması ile katıldı. Ardından İlber Ortaylı Hoca konuştu. Sonrasında da Mehmet Haberal Hoca. Sırasıyla Cavit Çağlar, Ali Naili Erdem ve Hikmet Çetin de Demirel ile ilgili anılarını paylaştı.

ÜLKE POLİTİKALARI VAKFI

Ülke Politikaları Vakfı, 2001 yılında eski Maliye Bakanlarımızdan Zekeriya Temizel‘in başkanlığında Ankara‘da kuruldu. Vakıf, sürdürülebilir insani kalkınma anlayışı çerçevesinde, ülkemizin sosyal ve ekonomik potansiyelini harekete geçirerek, var olan sorunlarına çözüm getirecek politikalar oluşturmak, araştırmalar yapmak ve uygulama projeleri gerçekleştirmek amacıyla hayata geçirildi.

Vakıf merkezi 2012 yılında Merhum Murtaza Çelikel ve eşi Prof. Dr. Aysel Çelikel tarafından İstanbul’a taşındı ve halen faaliyetlerini İstanbul’da yürüttü. 25 Haziran 2021 tarihinde yapmış olduğu Genel Kurul ile seçilen yeni Yönetim Kurulu, Avukat İsmail Doğan Subaşı başkanlığında çalışmalarını “Cumhuriyetimizin İkinci Yüzyılı” odaklı olarak sürdürür.

Vakfın kurucuları “Zekeriya Temizel, Servet Ta.şdelen, Prof. Dr. Süha Sevük, Arslan Kaya, Prof. Dr. Bilge Hacıhasanoğlu, Nazif Ekzen, Orhan Ziya Diren” oldu.

ÇAĞLAR VE DEMİREL

Ordunun 12 Eylül 1980′de yönetime el koymasının ardından Süleyman Demirel, Deniz Baykal ve Hüsamettin Cindoruk‘un aralarında olduğu bazı siyasiler Çanakkale‘nin Lapseki ilçesi Çardak beldesindeki Zincirbozan mevkisinde yer alan askeri tesiste zorunlu ikamete tabi tutuldu. Çağlar, o dönem yurtdışında olan ve Çağlar’ı Demirel ile tanıştıran eski bakanlardan İhsan Sabri Çağlayangil’i karşıladı, Zincirbozan’a kadar refakat etti. Sonrasında onları hiç yalnız bırakmayıp, sık sık ziyaretlerine gitti. Çağlar, Demirel dostluğu böyle başladı.

Cavit Çağlar, Süleyman Demirel’in davetiyle girdiği siyasette 14 Aralık 1987 – 25 Mart 1999 tarihleri arasında Bursa milletvekilliği yaptı. Süleyman Demirel onu manevi oğlu olarak takdim eder. Demirel‘in en zorlu günlerinde hep yanında oldu.

Pazar günkü anma toplantısında da Cavit Çağlar, kitabında anlattığı bazı anıları ve onun dışında yer alan birçok özel anıyı paylaştı.

İstanbul’da toplantıda kürsüde bulunan iki Bursalı dışında da katılımcılar arasında Bursalı isimler de vardı. DYP eski yöneticilerinden ve milletvekillerinden Fethi Akkoç, İdris Sevinç, Ayhan Barışıcı, Hüseyin Çiftliklioğlu, Nuri Karaca gibi isimlerin dışında Bursa’da AP ve DYP’ye gönül vermiş çok sayıda isim de katılımcılar arsında yer aldı.

SON SÖZ

Evet, Türk siyasi yaşantısına 40 yılı aşkın bir süre damgasını vurmuş, kiminin Çoban Sülüsü, kiminin Morrison Süleyman’ı, kiminin Cumbabası olan Süleyman Demirel doğumunun 100. yılında İstanbul’da anıldı.

Ülkemizin bu ünlü siyasi figürünün profili ve söylemleri sinemadan, tiyatroya; edebiyattan, karikatür dünyasına kadar her alanda malzeme yapıldı; zaman zaman en ağır biçimde (hakarete varacak) eleştirildi. Ama o hep tüm eleştirilere karşı ve iç/dış muhaliflerine karşı hiçbir zaman hakarete varan veya kırıcı söylemlerde bulunmadı.

Türk siyasi tarihinde uzun bir döneme imza atan Süleyman Demirel’i rahmet ve saygıyla anıyorum.