Yaşam size göre iyi ve kötünün ; doğru ve yanlışın; zor ve kolayın; neşe ve üzüntünün; cesaret ve korkunun; siyah ve beyazın zaman zaman da gri tonlarının; hafif ve ağırın; başarı ve başarızlığın; sıcak ve soğuğun; iniş ve çıkışların; düz ve eğrinin; yuvarlak ve elipsin iç içe geçip, bir sarmal oluşturduğu ne zaman başlayacağını ve biteceğini öngörmediğiniz 13.8 milyar yıllık evrenin içinde iğne deliğinden bile çok küçük bir süreçtir.
Başlangıç seçemedikleriniz ile doludur. Ebeveynlerinizi seçemezsiniz; nerede doğacağınızı seçemezsiniz; cinsiyetinizi seçemezsiniz; ne zaman doğacağınızı seçemezsiniz; ırkınızı seçemezsiniz; dininizi seçemezsiniz; dilinizi seçemezsiniz, bu seçemedikleriniz ile yola çıkarsınız.
Öncesi ise çok karmaşıktır. Milyonlarca sperm dakikada 2.7 mm’lik bir hızla bir saatlik yolculuğa çıkar ve yumurtaya doğru ilerler. Kendini çatlatmış bir yumurtanın etrafında onu delmeye uğraşırlar. Sadece bir tanesi bunu başardığında yumurta kendini kapatır.
Sonra gebelik adı verilen her biri 14 haftadan oluşan 3 dönem başlar. Bebek içi sıvı dolu bir kese içinde büyür. Bu kese ve içindeki sıvı bebeği çarpmalardan korur, vücut sıcaklığını sabit tutar, bebeğin kolayca hareket edebileceği ortam sağlar, doğum sürecinde basınç yaratarak itici güç oluşturur. Sonra ne olur? Doğum denen bir olay gerçekleşir. O rahat ortamdan birden biri üşüdüğü, nefes almak zorunda olduğu, gözlerini ışığın rahatsız ettiği, derdini anlatmak için bağırıp, çağıracağı bir ortam içine çıkar.
Memeli canlılar içinde en zayıfı ve bakıma en çok ihtiyacı olanı insandır. Böyle başlayan ve handikaplarla devam eden bir yolculuktur, yaşam.
Yürümek için düşüp kalkılır; konuşmak için bağırıp, çağırılır ve ağlanır.
Evet, handikaplarla dolu yolculuk bu şekilde başlar. İlk aşamada eğer fiziksel, zihinsel ve duyuşla bir engele sahip değilseniz şanslı başlıyorsunuzdur. Erkekseniz “evin direği; anasının kuzusu” gibi sıfatlar size yüklenir.
İşin en zorlu kısmı kadın olmaktır. İçinde bulunduğumuz coğrafyada kadının değeri ne yazık ki yok denecek kadar azdır. Alınır, satılır; töreye kurban edilir; kadın aklı diye aşağılanır; ben bilmem kocam bilir ve kadının yeri kocasının yanıdır ile büyütülür.
***
TÜİK, UNESCO, OECD verilerine göre STEM mezunu kadınların Türkiye ortalaması dünyada yüzde 28 iken, Türkiye’de yüzde 34. Kadın mühendislik öğrencilerinin Dünya ortalaması yüzde 20-22 iken Türkiye ortalaması yüzde 31. Ancak çalışma hayatında ülkemizdeki kadın mühendis oranı yüzde 23.
TÜMKAD Başkanı Ülfet Öztürk şöyle diyor:
“ Kısaca şunu anlıyoruz aslında; Türkiye, kadın mühendislik potansiyelini “güçlü bir fidan gibi” yetiştiriyor. Ama bu fidanların bir kısmı, kurumadan meyve veremeden, mesleğin dışına itilmiş ya da çekilmiş oluyor. İşte tam da bunun için TÜMKAD’ı, kadın mühendislerin eğitimden üretime, karar alma süreçlerinden liderlik pozisyonlarına kadar her alanda eşit ve etkin şekilde yer aldığı bir düzenin kurulmasına katkı sağlamak vizyonuyla kurduk.”

23 HAZİRAN DÜNYA KADIN MÜHENDİSLER GÜNÜ ETKİNLİĞİ
Evet, BUMKAD ile başlayan ve TÜMKAD’a evrilen Tüm Mühendis Kadınlar Derneği’nin geleneksel olarak her yıl düzenlediği Dünya Kadın Mühendisler Günü etkinliği Podyum Davet’te bu yıl ‘Mühendislikte İş Birliği’nin Gücü’ temasıyla gerçekleştirildi.
Etkinliğe CHP Bursa Milletvekili Hasan Öztürk, İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu, Bursa Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Orkun Gazioğlu, Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir, Mudanya Belediye Başkanı Deniz Dalgıç, MARSİFED Yönetim Kurulu Başkanı Osman Akın, GİFED Yönetim Kurulu Başkanı Oya Eroğlu, Bursa Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Mehmet Emin Direkçi, çeşitli kurum ve kuruluşların temsilcileri ile davetlilerin yanı sıra TÜMKAD üyeleri katıldı.
Saygı Duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunması ile başlayan programda TÜMKAD’ın çalışmalarını anlatan bir tanıtım filmi gösterimi yapıldı.
ÜLFET BAŞKAN NELER DEDİ?
Programda açılış konuşmasını gerçekleştiren TÜMKAD Yönetim Kurulu Başkanı Ülfet Öztürk, şunları söyledi:
“Ben Ülfet Öztürk. Makine mühendisi bir babanın ve ev hanımı bir annenin kızıyım. Babamın mühendislikteki başarısı, meslek seçimimde ilham kaynağım oldu ve ben de Endüstri Mühendisi oldum. Kariyerim boyunca, çoğunluğu Tofaş’ta geçen 24 yıllık kurumsal hayatımda yalın üretimden Ar-Ge projelerine, proje yönetiminden kalite sistemlerine, sürdürülebilirlikten kurumsal iletişime, eğitmenlikten mentorluğa kadar birçok alanda aktif görev aldım. Bugün, ‘Problem Çözme ve Proje Tasarımı’ odaklı mühendislik eğitimleri verdiğim, girişimciliği deneyimlediğim, sürekli öğrenmeye devam ettiğim bir profesyonelim. Ama en önemlisi, kadınların yanında duran bir mühendisim.
Beni karşınıza TÜMKAD Kurucu Başkanı olarak getiren ve ‘dönüm noktam’ dediğim olayı anlatmak isterim.
Bir konferanstaydım. Yapay zekâ yeni yeni konuşuluyordu. Dijital dönüşüm ve IT tabanlı gelişmeler odaktaydı. Konferansın sonunda bir yarışma düzenlendi; o dönemin en yeni IPhone’u gibi değerli ödüller verildi. Tüm soruları doğru yanıtlayarak kazanan bir kadındı. Sahneye çıkarken konferansın moderatörü ‘Tüm bu teknoloji sorularını, hem de tamamını bir kadının yanıtlaması şaşırtıcı!’ dedi.
Bugün gibi hatırlıyorum. Bu cümle kötü niyetle söylenmemişti. Ama yerleşik bir önyargının refleksle dışa vurulmuş hâliydi. Salon güldü. Ben gülmedim çünkü kırılmıştım. Bundan hiç hoşlanmamıştım.
Ve o an fark ettim: Ben sadece mühendis değilim. Ben, önyargıyla sınanan bir kadın mühendisim. Bu cümle içimde bir kıvılcım yaktı. Kadınların yalnızca bilgilerini değil, cinsiyetlerini de kanıtlamak zorunda kaldığı bu alanda, birbirimizi görünür kılmalıydık ve mesleğimize bir cinsiyet atfedilmesinin önüne geçmeliydik. O gün bunu çok net anladım.
Ve o kıvılcımdan önce BUMKAD, sonra da TÜMKAD doğdu: Tüm Mühendis Kadınlar Derneği kuruldu.
2019’dan bu yana, TÜMKAD her yıl daha da güçlenerek büyüdü. Amacımız ‘Mühendis kadınları bir araya getirmek, kadın mühendis sayısını artırmak, mühendislik eğitimi alan kız öğrencileri teşvik etmek, mesleğin cinsiyetleştirilmesinin önüne geçmek, kadın mühendisleri birlikte daha görünür, etkili ve kalıcı kılarak kapsayıcı, sürdürülebilir bir gelecek inşa etmek.’
Kadın mühendislerin yalnızca sayıca değil, etkin biçimde iş hayatında yer alması ve yükselmesi, toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamanın ve daha iyi bir gelecek inşa etmenin ön koşuludur. Lütfen bireysel ve kurumsal üye olun. Projelerimizi inceleyin, destek verin. Çok daha güçlü bir toplum, ülke olalım. Geleceği mühendislik disiplini ile şekillendirelim, Türkiye’de kadın mühendis gücünü stratejik bir kalkınma aktörüne dönüştürelim. Birlikte geleceği yeniden tasarlayalım. İş birliği kültürünü, kadın liderliği ile yeniden kodlayalım. Ve bu yolculukta tek hedefimiz şu olsun; Türkiye’nin mühendislik haritasını kadın eliyle değiştirmek. Bu bir hayal değil. Bu 143 üyemiz, 13 kurumsal üyemizin gücü ile başlamış bir hareket. Şimdi sıra sizde, siz de katılın ve güç verin”

TÜMKAD PROJELERİ
TÜMKAD Başkanı Ülfet Öztürk dernek olarak hayata geçirdiği projeleri şu şekilde sıraladı:
“Kutup Yıldızım; TÜMKAD Akademi’nin desteklediği bu rehberlik programında, mühendislik eğitiminin son yıllarındaki kadın öğrencilere ve yeni mezunlara gönüllü mentorlarımız deneyimlerini aktarıyor.
Dönüşüm; Bugün, iş hayatına ara vermiş kadın mühendisleri yeniden istihdama kazandırmak amacıyla teknik ve davranışsal eğitimlerle güncellenmelerini sağlayan dönüşüm programı.
Toplum 5.0; Gençleri endüstri 4.0 becerileriyle donatarak teknolojiyle uyumlu, insan odaklı bir gelecek vizyonuna hazırlıyor.
İş Terminolojisi; Mühendislikteki tüm paydaşlara temel iş kavramlarını, deneyimli iş insanlarının hazırladığı kısa videolarla sade ve anlaşılır şekilde sunuyor.
SIRIUS; Türkiye’nin doğusu ve batısından seçilen 30 lise öğrencisine rehber öğretmenler ve mentörler aracılığıyla kariyer farkındalığı ve yetkinlik kazandırmayı hedefliyor.
TEV x TÜMKAD Burs Fonu; Mühendislik okuyan genç kadınlara burs desteği sağlayarak Türkiye sanayisine güçlü kadın liderler kazandırmayı amaçlıyor.
TÜMKAD’ın yalnızca bir dayanışma ağı değil, bir dönüşüm hareketi olduğunun altını çizen Ülfet Öztürk, BUMKAD ile başlayan yolculuk şimdi 4 şehirde devam ediyor, (İzmir, Ankara, İstanbul, Sakarya herkes burada) Bugün Türkiye’nin dört bir yanından yüzlerce kadın mühendisin içinde olduğu bir ekosisteme evrildik, hızlı büyüyor, büyüdükçe güçleniyoruz ve inanıyorum ki bugünden sonra değerli katılım ve katkılarınızla bu ivmelenme daha da artarak, hızlanarak yükselecek.
TÜMKAD’ı kadınların etkinliği ve eşitliği için kurduk”
AÇILIŞ KONUŞMALARINDA KİMLER NE DEDİ?
Programda açılış konuşmalarında İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu, Dünya Kadın Mühendisler Günü’nü tebrik etti. BUMKAD ve TÜMKAD’ın tüm programlarına katıldığını belirten Türkoğlu, bu yolculukta emeği geçen herkese teşekkür ederek, “Türkiye’de kadın olmak, mühendis olmak çok zor. Hem ev hem de iş ve piyasanın zorlukları ile uğraşmak çok zor. Ben de mühendis adayı bir kız çocuğu babasıyım, tüm babaları bu anlamda teşvik olmaya davet ediyorum. TÜMKAD’ın çalışmaları ile hepimiz gurur duyuyoruz. Dünyanın yangın yeri olduğu bir süreçte bugün burada bu toplantıyı yapabiliyorsak ve mühendis kadınlarımız geleceğe umut oluyorsa bunu milli devletimize ve Ulu Önder Atatürk’e borçluyuz. Biz ne kazandıysak Cumhuriyet sayesinde kazandık. Bu anlamda Cumhuriyete sahip çıkmak zorundayız. Bu güzel organizasyonda emeği geçen herkese teşekkür ediyorum” dedi.
CHP Bursa Milletvekili Hasan Öztürk ise, “Ulu Önderimiz Mustafa Kemal Atatürk’ün toplumun merkezine kadını koyduğunu ve cinsiyet ayrımı olmadan dayanışmayı öne çıkardığını hepimiz biliyoruz. Kadınların üretimdeki yerini sağlamlaştıran en önemli şehirlerden biri Bursa’ydı. Kadınların yapamayacağı hiçbir şey yok. Mühendislik, ülkemizi dünyadaki en doğru yere koymak için en doğru meslek dallarından biri. Gençlerimizi geleceğe doğru bir şekilde hazırlamalıyız. Ülkemizin her alanda planlamaya ihtiyacı var. İnsan kaynağımızı buna göre planlamalıyız” şeklinde konuştu.

Toplantının açılış bölümünde konuşan Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir, “Sizleri bir kadın şehri olan Nilüfer’den selamlıyorum. Nilüfer, kadınların yaşamın her alanında rahat yaşadıkları bir şehir. Bizler bu rahatlığı arttırmak adına çeşitli mahallelerimize yönelik olarak başlattığımız kreşlerimizin yapımlarını sürdürüyoruz. Bizler kadınların ve kadın mühendislerin her zaman yanında olduğumuzu bir kez daha belirtmek isterim. Ulu Önderimiz Mustafa Kemal Atatürk ve kurduğu Cumhuriyet’in kadınlara verdiği değer tüm dünya tarafından biliniyor. Bu büyük mirasın üzerine artık kadınların iş dünyasındaki sorunlarını konuşmamamız, her anlamda eşitliği sağlamamız gerektiğini düşünüyorum. Kendi belediyemizde yönetim ve çalışan kadromuzda bu eşitliği sağlamaya çalıştık, il başkanlığı yaptığım dönemde de kadınların siyasette daha fazla yer alması için çalıştık. Konferansın tüm mühendislik camiası açısından faydalı olmasını diliyorum” ifadelerini kullandı.
Mudanya Belediye Başkanı Deniz Dalgıç da, “Kadınlar için iş hayatı başlı başına bir mücadele. Nüfusunun yüzde 50’sinin kadın olduğu bir dünyada ve ülkemizde kadınların iş hayatındaki sorunlarını artık konuşmamamız gerekiyor. Artık her türlü mesleğin eşit bir şekilde dağılması gerekiyor. Organizasyonda emeği geçen herkese çok teşekkür ediyorum” şeklinde konuştu.
Bursa Büyükşehir Belediye Başkanvekili Orkun Gazioğlu, “Toplumların kalkınmasındaki şehirlerin gelişmesinde kadın mühendislerin katkıları yadsınamaz ancak gelişim dayanışma ile gelecektir. Kadınlar hem üretimin hem de çözümün anahtarıdır ve bu anahtarın gücü iş birliklerine dayanmaktadır” derken MARSİFED Yönetim Kurulu Başkanı Osman Akın ise konuşmasında, “Ben TÜMKAD’ın kuruluş günlerinden itibaren yakından takipçisi ve destekçisi olmaya çalışıyorum. Komisyonlarının proje sunumlarını tek tek izleyen biriyim. Dolayısıyla federasyonumuz adına TÜMKAD’ın tüm üyelerini tebrik ediyorum. Sizler Türkiye’deki tüm mühendis kadınlar adına çok önemli bir görevi yerine getiriyorsunuz. Bizler iş dünyasında cinsiyet eşitliğine çok önem veriyoruz. Yönetim kurulumuz olarak bu anlamda eyleme geçmek adına yönetimimizdeki kadın oranı yüzde 40’a çıkardık ve hedefimiz bu oranı yüzde 50’ye çıkarmak. Bende bir mühendis olarak sizlerle kol kola yol yürümekten dolayı mutluluk duyduğumu dile getirmek istiyorum” dedi.
SPONSORLAR
Açılış konuşmalarının ardından Konferans Programda Ana sponsorlar Eyrice Dental Yönetim Kurulu Başkanı Türkay Eyrice, Pro SMT Satış Takım Lideri Mustafa Çakıroğlu, Referans Holding İnsan Kaynakları Direktörü Sevdem Özbey, Sponsorlardan Esa Lojistik Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Saliha Altıntaş ve destek sponsorları Bursa Büyükşehir Belediyesi, Nilüfer Belediyesi, Denge Dijital, FKT Kiel, Forvia, Özel Kültür Okulları, Martur Fompak, Ritim Yönetim, Rollmech, Sirena Marine, YEK Eğitim Kurumları ve Zoom Mühendislik, Dodo Prodüksiyon, Atom Atomy, Hexense, Vinonsys firma ve kurumlarının temsilcileri teşekkür plaketlerini aldılar.

KONUŞMALAR
Birçok değerli konuşmacının yer aldığı etkinlikte ana tema olan Kadın Mühendis konusunu ağırlıklı paylaşmak istedim. Bu değerli konuşmaların her biri ayrı bir yazı konusu.
Etkinlikte Futurist Ufuk Tarhan, Program Prosmt Kurucu Ortağı Zafer Karamanlı, Yönetici ve Meleke Yatırımcı Zeynep Dereli, Futuristler Dernek Başkanı Hakan Göl, Koç Holding İnformasyon Teknolojileri Koordinatörü/Dijital Dönüşüm Lideri Hayriye Karadeniz, Üsküdar Üniversitesi Öğretim üyesi Prof. Dr. Türker Ergüzel, EIT Manıfacturıng Yetkilisi Vivian Sophou, Surrey Üniversitesi Öğretim Üyesi Ahu Ece Hartavi Karcı, Mercedes Benz Teknik Eğitmeni Sultan Arslan’ın sunumları gerçekleşti.
SON SÖZ
Güzel bir etkinliğe tanık olduk. Öncelikle başta TÜMKAD Başkanı Ülfet Öztürk, çalışma arkadaşları ve o gün orada olan tüm kadınlarımıza teşekkürler. Emeklerine sağlık.
Günün en ilgi çekici olayı kuşkusuz Prosmt Elektronik’in, temsilciğini üstlendiği insani robot Unitree G1’dı. Onun izledik. Program sonra fotoğraf çektirdik. Onu uzun uzun sonra anlatacağım.
Dünyaya ve yaşama ve de yaşantımıza değer katan, katma değer üreten tüm kadınlarımıza saygıyla.