Türkiye ve Yunanistan arasında Türk-Yunan Nüfus Mübadelesine İlişkin Sözleşme ve Protokolü 30 Ocak 1923’te imzalandı. Türk-Yunan Nüfus Mübadelesi’nin 103. yıl dönümü, Mudanya Belediyesi tarafından “Aynı Evden, Ayrı Dünyalara” temasıyla düzenlenen kapsamlı etkinliklerle Mudanya’da anıldı.
Anma programı, mübadil kentlerin belediye başkanlarını buluşturdu, mübadelenin kent hafızasında bıraktığı izleri ve ortak geleceğe dair sorumlulukları konuşuldu. Mudanya Belediye Başkanı Deniz Dalgıç’ın ev sahipliğindeki etkinliklere, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey, Kuşadası Belediye Başkanı Ömer Günel, Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir, siyasi parti temsilcileri, mübadil dernekleri, akademisyenler ve vatandaşlar katıldı.
Mütareke Müze Evi önünde düzenlenen törende, Lozan Mübadilleri Vakfı ile Türkiye’deki mübadil kuruluşları tarafından imzalanan 103. Yıl Bildirisi okundu, ardından göç yollarında yaşamını yitirenler anısına denize kırmızı karanfiller bırakıldı. Program kapsamında düzenlenen “Mübadeleyle Yüzleşen Kentler” başlıklı panelde ise, mübadil nüfusla şekillenmiş kentlerin belediye başkanları bir araya geldi.
BAŞKANLAR OTURUMUNDA DALGIÇ’IN ÖNERİSİ
Başkanlar oturumunda toplumsal hafızanın korunmasının önemini anlatan Mudanya Belediye Başkanı Deniz Dalgıç, Türkiye’den göç eden mübadillerin yaşamlarına dair pek çok veriyi kayıt altına aldığını, buna karşın sözlü tarih alanında önemli bir eksiklik bulunduğunu ifade etti. Dalgıç, bu eksikliğin ancak ortak bir çabayla giderilebileceğini vurguladı.
Somut ve kalıcı adımlar atılması gerektiğini belirten Dalgıç, mübadil kentler arasında kurumsal bir iş birliği zemini oluşturulması önerisini dile getirerek, Mübadil Kentler Ağı ya da Mübadil Kentler Birliği kurulmasının önemine işaret etti.
Mübadele Kültürü” başlıklı oturumda konuşma yapan, Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ayşegül İnginar Kemaloğlu, yazar Saba Altınsay ve araştırmacı, tarihçi-yazar Raif Kaplanoğlu ise sözlü tarih alanında gerçekleştirdiği çalışmaları aktardı.
Etkinlikler dahilinde, Mudanya Belediyesi Tiyatro Topluluğu göç edenlerin yaşadığı zorlukları Girit Mahallesi’nde düzenlediği bir performansla canlandırdı. Program çerçevesinde, mübadillerin anısına hazırlanan “1900’lü Yılların Başlarında Girit” isimli fotoğraf sergisi de Cumhuriyet Galerisi’nde açıldı.
SERGİDEN NOTLAR
Mübadelenin 103 yılı nedeniyle değerli büyüğümüz Cüneyt Pekman’ın arşivinden derlenen 1900’lü yıllarda Girit ve Girit’te ilk Türk müslüman fotoğrafçı Bahaettin’in fotoğraflarının yer aldığı “1900’lü Yılların Başında Girit” isimli sergisi açıldı.
Sergi Cumhuriyet Galerisi’nde 2 hafta boyunca açık kalacak. Mudanya Belediye Başkanı Deniz Dalgıç, sergi için Cüneyt Pekman’a teşekkür etti.
Bilindiği gibi Cüneyt Pekman, Girit göçmeni olan Mudanya’ya iskân edilen bir aileden gelmektedir. Bursa Erkek Lisesi, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunudur.1958-1973 arası Garanti Bankası’nda çalıştı. Uzunçarşı ve Bursa Şubeleri müdürü oldu. Sonra Çemtaş ve Duraner Grubu‘nda üst düzey yönetici olarak çalıştı.
Kendisi Mudanya ve Bursa‘nın yaşayan hafızasıdır. 94. yaşına merhaba diyor ve Mudanya ‘da 156 yıllık evinde yaşamını sürdürüyor.
SON SÖZ
Koleksiyon çok değerli bir şeydir. Geçmişin ölümsüzleştirilmiş anları ve anılarıdır.
Cüneyt Pekman büyüğüm de bu alanda çok değerli bir koleksiyonerdir.
Ben kendisine teşekkür ediyorum.


